czwartek, 27 sierpnia 2020 12:33

ZIEMIA. HISTORIA ZEMSTY

Autor Bernard Szwabowski
ZIEMIA. HISTORIA ZEMSTY

Polska, rok 1846. To fałsz. To nie ta historia, Polski nie ma na mapie.

„Ziemia” to opowieść o ludziach, na których losie zaważyła próba zmiany tej historii. To obraz feudalnych zależności, które doprowadziły do wydarzeń zapamiętanych jako rabacja galicyjska.

Uzupełniają się tu dwa wątki: pańszczyźnianego układu chłopi-szlachta, z centralną postacią Szeli i rodziną Boguszy, oraz świata żydowskiej karczmy, gdzie spotykają się wszystkie warstwy społeczne, a w dniu swojego wesela zostaje zamordowana córka arendarza, Rachel.

Nad utrzymaniem tych zależności czuwa starosta tarnowski, Breinl, który nie ma żadnego interesu w tym, aby system uległ zmianie. Zaś wieść po okolicy niesie, że do tego dążą Polacy przygotowujący antycesarskie powstanie.

Zimą 1846 panuje głód. Promień nadziei chcą chłopom nieść emisariusze, namawiający ich do powstania, które ma dać im wolność i ziemię. Czy chłopi wierzą tym obietnicom? W Smarzowej nie. Tu wierzą słowu miłościwego cesarza, który ziemię rozda za wierność. Kiedy? Nie wiadomo. Więc chłopi są cesarscy, a „Polska” to dla nich puste słowo. Tak myśli Szela, a on jest u cesarza namiestnikiem za całą wieś. U cesarza szukasprawiedliwości jedyną możliwą drogą – skarg. Właśnie przyszła odpowiedź w sprawie nadużyć, o jakie Szela zaskarżył dwór. Chłop stawia się w kancelarii Boguszów na odczytanie cesarskiego werdyktu. Dla niego – niekorzystny.

Werdykt zbiega się z wezwaniem Szeli do Breinla, który chce dowiedzieć się, co o powstaniu słyszeli chłopi. Tragiczna sytuacja na wsi to dla starosty doskonały grunt do złożenia obietnicy, o której odrzuceniu Szela nawet by nie pomyślał. To cesarska obietnica – ziemia za utrzymanie we wsi porządku, gdy chłopi poczują się zagrożeni. Dowolnymi środkami, byle jednego dnia. Wprawia to w ruch mechanizm, którego zasięgu i efektów nikt nie przewidział.

W „Ziemi” splatają się głosy siedmiu narratorów, relacjonujących akcję i wprowadzających w realistycznie opisanyświat galicyjskiej wsi z połowy XIX wieku. Pozwala to spojrzeć na przebieg wydarzeń z kilku perspektyw i zaprasza do stawiania pytań o pamięć historyczną, obiektywizm opisui interpretacji historii, pozycję i rolę jednostki oraz jej sprawczość w szerszym kontekście historycznym.

Narracja Perel, siostry Rachel, to luźne nawiązanie do „Wesela” Stanisława Wyspiańskiego oraz dyskusja z interpretacjami rabacji, jakie niesie ze sobą młodopolski dramat.

°e-book do pobrania (nieodpłatnie):  www.bit.ly/Ziemia-epub-mobi

Kontakt: ziemia.ebook@gmail.com
© Emilia Skiba 2020, self-publishing na licencji CC BY-NC-ND

Historia

Historia - najnowsze informacje