Nazwa II ligi może być myląca: obecnie oznacza trzeci poziom polskiej piłki nożnej, choć przez wiele dekad odnosiła się do drugiego szczebla. Różnica wynika z reformy nazewnictwa z 2008 roku. Historia tych rozgrywek obejmuje również zmiany liczby uczestników, podziały na grupy oraz późniejsze połączenie ich w jedną ogólnopolską tabelę.
Początki II ligi i miejsce w hierarchii
Ogólnopolską II ligę uruchomiono w 1949 roku jako szczebel między najwyższą klasą rozgrywkową a ligami niższego poziomu. Wcześniej droga do krajowej elity prowadziła przez rozgrywki regionalne i kolejne etapy rywalizacji o awans. Stała liga zapewniła uczestnikom regularny terminarz oraz wspólne zasady walki o miejsce na najwyższym szczeblu.
W pierwszym sezonie drużyny podzielono na dwie grupy. W następnych dekadach stosowano zarówno jedną tabelę ogólnopolską, jak i układ grupowy. Zmieniały się liczba zespołów oraz zasady awansu i spadku. Określenie „dawna II liga” odnosi się więc do miejsca w hierarchii, a nie do jednego formatu obowiązującego przez całą historię rozgrywek.
Przez większość tego okresu numeracja odpowiadała kolejności szczebli: I liga była najwyżej, II liga bezpośrednio pod nią, a III liga stanowiła następny poziom. Czytając archiwalne tabele, trzeba uwzględniać sezon. Drugoligowy występ klubu w XX wieku oznaczał udział na innym szczeblu niż występ w dzisiejszej II lidze.
Reforma nazw z 2008 roku
Punktem zwrotnym był sezon 2008/2009. W nowym nazewnictwie najwyższy poziom funkcjonował jako Ekstraklasa, dotychczasowa II liga została I ligą, a dawna III liga przyjęła nazwę II ligi. Przesunięcie numeracji nie oznaczało automatycznego awansu sportowego uczestników: zmieniły się nazwy poziomów, a nie ich kolejność w systemie.
W obecnej hierarchii 2. Liga Polska zajmuje trzeci szczebel, poniżej Ekstraklasy i I ligi, a powyżej III ligi. Rozróżnienie to ma znaczenie przy opisywaniu bieżących rozgrywek i porównywaniu osiągnięć klubów z różnych okresów.
Po reformie II liga działała w dwóch grupach: wschodniej i zachodniej. Należały do tego samego szczebla, ale miały osobne tabele i terminarze. Podział ograniczał zasięg podróży zespołów z różnych regionów. Drużyny przydzielone do odmiennych grup nie spotykały się jednak w ramach zwykłych kolejek ligowych.
Zmianę nazewnictwa należy odróżniać od zmiany formatu. Pierwsza określa nazwę szczebla, druga dotyczy liczby grup, uczestników i sposobu rywalizacji. W historii II ligi reformy te następowały w różnych momentach. Sama nazwa nie wystarcza zatem do odtworzenia zasad konkretnego sezonu.
Jedna grupa i zasady awansu
Od sezonu 2014/2015 dwie grupy zastąpiła jedna ogólnopolska II liga licząca 18 zespołów. Wszystkie kluby znalazły się we wspólnej tabeli. System mecz i rewanż oznaczał 34 spotkania dla każdej drużyny: po jednym z każdym przeciwnikiem u siebie i na wyjeździe.
Połączenie grup zmieniło geografię rozgrywek. Terminarz obejmował rywalizację klubów z całego kraju, a awans i utrzymanie rozstrzygano według jednej klasyfikacji. Nie trzeba było już osobno rozpatrywać sytuacji grupy wschodniej i zachodniej. Wspólna tabela nie zakończyła jednak zmian regulaminowych.
Od sezonu 2019/2020 dwa najwyżej sklasyfikowane zespoły uzyskują bezpośredni awans do I ligi, a drużyny z miejsc od trzeciego do szóstego uczestniczą w barażach o kolejne miejsce. Dla tych uczestników pozycja po ostatniej kolejce określa prawo do dalszej rywalizacji, lecz sama nie przesądza o awansie.
Przy opisie danego sezonu trzeba uwzględniać obowiązujące w nim przepisy PZPN, w tym zasady awansu, spadku i wymagania licencyjne. Nazwa ligi, jej miejsce w hierarchii oraz format rozgrywek to odrębne informacje. Ich rozdzielenie pozwala rzetelnie porównywać dawne osiągnięcia klubów z późniejszymi występami.
E-TOTO Zakłady Bukmacherskie Sp. z o.o. to legalny bukmacher posiadający zezwolenie na urządzanie zakładów wzajemnych. Gra u nielegalnych podmiotów jest zabroniona i grozi konsekwencjami prawnymi. Hazard wiąże się z ryzykiem i może prowadzić do uzależnienia. Graj odpowiedzialnie. Osoby poniżej 18 roku życia nie mogą brać udziału w grach hazardowych.
Artykuł sponsorowany
