Jesienią ubiegłego roku dobiegła końca renowacja zabytkowego Domu Młynarza w podkrakowskiej Mogile, w którym mieszkały przez lata pokolenia młynarzy. Po renowacji wartej ponad milion euro, zabytek wygląda, jakby przeniósł się do 1870 roku! Zyskał też nową funkcję: muzealną i kawiarnianą. Budynek jest przykładem zanikającej architektury drewnianej w dawnej podkrakowskiej wsi.
Dom wielu pokoleń młynarzy
Budynek wzniesiono w 1870 roku nieopodal klasztoru Cystersów w Mogile (dzielnica Nowa Huta) jako część mieszkalną młyna wodnego. Dom należał do wielu pokoleń młynarzy. Ostatni z nich pracował tam do 1955 roku. Niedługo potem budynek zaczął niszczeć, dlatego, w okresie PRL, podjęto decyzję o rozbiórce części drewnianej.
Na najstarszych, wykonanych jeszcze w XIX wieku zdjęciach widać, że mogilski młyn przyciągał klientów przymiotnikiem „polski” w nazwie. Przetrwały z niego fundamenty, umocnienia młynówki, resztki żelaznych wałów i przekładni oraz porozrzucane tu i ówdzie koła żaren. Przetrwała także wpisana do rejestru zabytków, wykonana w technice zrębowej chałupa młynarza. Strop jej głównej izby zdobi belka z datą 1870. Młynówkę zasypano w latach 1948–1952. Na fundamentach młyna znajdujemy wyrytą przez kogoś w mokrym betonie datę „1947”. Być może wykonywano tu wówczas ostatnie naprawy, nie przeczuwając, że już niedługo historia młynarstwa w tym miejscu dobiegnie kresu - czytamy na profilu facebookowym Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa.
![](https://cdn.glos24.pl/2024/01/103012911_3367977306547839_7342518269876449597_n_w1000.webp)
![](https://cdn.glos24.pl/2024/01/103092377_3367977219881181_2453520932843601183_n_w1000.webp)
![](https://cdn.glos24.pl/2024/01/House_of_the_miller-_11a_Klasztorna_street-_Nowa_Huta-_Mogi-a-_Krakow-_Poland_w1000.webp)
Wieloletnia renowacja
Dom Młynarza był poważnie zagrożony całkowitym zniszczeniem, dlatego w 2019 roku odkupiło budynek Muzeum Kultury i Duchowości Cystersów. W 2021 r. podjęto decyzję o rozbiórce budynku. Elementy konstrukcyjne poddano dezynfekcji i dezynsekcji. Następnie obiekt złożono z powrotem. W efekcie udało się uratować ok. 90 proc. zabytkowych elementów. Pozostałe zrekonstruowano tradycyjnymi metodami.
Trwa kolejny etap rekonstrukcji Domu Młynarza w Mogile. Stoją już wszystkie ściany, położony jest strop na belkach...
Opublikowany przez Nowa Huta mniej znana Wtorek, 26 lipca 2022
![](https://cdn.glos24.pl/2024/01/369527656_608271501512028_6529132267353930856_n_w1000.webp)
Muzeum i kawiarnia w Domu Młynarza
Po renowacji Dom Młynarza ma być miejscem poświęconym historii Mogiły, jak również przestrzenią w której można spędzić czas przy kawie i herbacie. Remont XIX-wiecznego budynku w Mogile otrzymał dofinansowanie od Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa. Cała inwestycja jest warta ponad milion euro. Za projekt renowacji odpowiedzialna jest pracownia Leonowicz Architekci Sp. ogród zoologiczny. Z kolei wykonawcą była firma Wojciech Pawlikowski Tatrzańska „Junior”.
W związku z rewaloryzacją Domu Młynarza Chwostka przy ul. Klasztornej 11a w latach 2020–2023 Społeczny Komitet Odnowy Zabytków Krakowa przyznał Opactwu Cystersów w Mogile dofinansowania z Narodowego Funduszu Rewaloryzacji Zabytków Krakowa (NFRZK) o łącznej wartości 994.736,45 zł do prac o łącznej wartości 1.364.006,52 zł. Zadania dofinansowane w latach 2020–2023 obejmowały sporządzenie projektu kompleksowego remontu Domu Młynarza (2020 rok), a następnie przeprowadzenie jego remontu w zakresie fundamentów, drewnianej konstrukcji ścian i dachu oraz koniecznych prac instalacyjnych (lata 2021–2023) - czytamy w informacji od Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa.
![](https://cdn.glos24.pl/2024/01/IMG20231011161943_w1000.webp)
![](https://cdn.glos24.pl/2024/01/IMG20231011162022_w1000.webp)
![](https://cdn.glos24.pl/2024/01/IMG20231011162203_w1000.webp)
Aktualnie budynek jest po pracach budowlanych, jednak nie jest zaaranżowany w środku. Opactwo informuje, że potrzeba jeszcze środków finansowych, aby muzeum i kawiarnia zaczęły działać.
Jeśli chodzi o aranżację wnętrza, to mamy ją zaprojektowaną, jednak ze względów finansowych ten etap musi poczekać. W związku z tym działalność Domu Młynarza jako obiektu muzealno-kawiarnianego jeszcze się nie rozpoczęła - czytamy w informacji.