piątek, 27 sierpnia 2021 04:51

Proszowice. Finał wspólnej akcji – w niedzielę odsłonięcie pomnika lotników w Klimontowie

Autor Marzena Gitler
Proszowice. Finał wspólnej akcji – w niedzielę odsłonięcie pomnika lotników w Klimontowie

W najbliższą niedzielę obok remizy OSP w Klimontowie zostanie odsłonięty pomnika Lotników 24 Eskadry Rozpoznawczej Armii „Kraków”, którzy we wrześniu 1939 r. wykonywali miejscowego z lotniska polowego. Uroczystość będzie wieńczeniem kilkuletnich działań nad upamiętnieniem polskich żołnierzy.

Inicjatorem budowy pomnika jest miejscowe Koło Gospodyń Wiejskich, druhowie OSP w Klimontowie i mieszkańców sołectwa. Nie udałoby się to bez zaangażowania Anety Kotyzy oraz Elżbiety Moskowczenko, które przy pomocy miejscowych pasjonatów historii oraz historyków poszukiwały dokumentów na temat stacjonujących w Klimontowie lotników, poszukiwały archiwalnych zdjęć i  dokumentów. Pomogli im ceniony historyk lotnictwa ppłk. rez. dr. Tomasz J. Kopański, przedstawiciele Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie oraz miejscowi znawcy lokalnych dziejów: Adam Psica oraz Jadwiga Liguzińska. Teren pod przyszły pomnik zgodzili się udostępnić miejscowi strażacy OSP, w realizację pomysłu zaangażowali się też sołtys Klimontowa Joanna Piwowarska, burmistrz Proszowic Grzegorz Cichy oraz miejscowy Mieczysław Krzynówek.

W ubiegłym roku powołany Komitet Budowy Pomnika, a rok temu w sierpniu zaprezentowano wizualizację pomnika, który stanąć miał obok remizy OSP. Projekt stworzył dr Kamil Moskowczenko z ASP we Wrocławiu.

Opracowano też dokumentację budowlaną, projekt pomnika i zezwolenia na budowę. Uzgodniono jego wykonanie z wykonawcą elementów kamiennych i spiżowych. Zabiegano też o pozyskanie dodatkowych środków finansowych. Na koncie zbiórki zebrano jednak zaledwie 3 866 zł z 10 000 zł, które zaplanowano pozyskać. Wpłaciło je 10 osób i instytucji.

W Honorowym Komitecie Budowy Pomnika Lotników 24 Eskadry Rozpoznawczej Armii ,,Kraków” znaleźli się Witold Kozłowski, Marszałek Województwa Małopolskiego, przedstawiciele Muzeum Lotnictwa Polskiego, Krakowskiego Klubu Seniorów Lotnictwa, Stowarzyszenia Seniorów Lotnictwa Wojskowego RP, Oddziału IPN w Krakowie i krakowskiego oddziału Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa w Krakowie. - Od dawna tkwiła w nas potrzeba upamiętnienia wydarzeń z pierwszych dni II Wojny Światowej w naszej miejscowości – napisały w utworzonej przez sobie zbiórce gospodynie z KGW w Klimontowie. - Mobilizacją do realizacji naszego pomysłu stał się ogłoszony przez Fundację ORLEN Dar serca program, „Czuwamy! Pamiętamy!'”, w którym to nasz projekt zyskał duże uznanie. W ramach projektu „Upamiętnienie lotniska polowego w Klimontowie oraz Lotników i Personelu Naziemnego 24 Eskadry Rozpoznawczej 2 Pułku Lotniczego w Krakowie” poza pomnikiem, chcemy wykonać godne jego otoczenie i utworzyć ścieżkę edukacyjno-historyczną.”

Klimontowskie gospodynie przygotowały wniosek grantowy, który złożyły do Fundacji Orlen w konkursie grantowym "Czuwamy! Pamiętamy!" i dzięki pozyskanemu dofinansowaniu udało się zrealizować inwestycje. Prowadził też szeroką akcję promocyjną, na organizowanych spotkaniach sprzedawały cegiełki, z których dochód trafiał na budowę pomnika. Przypominały też historię walk eskadry broniącej polskiego nieba przez niemieckim agresorem we wrześniu 1939 roku. Opowiadali o niej m.in. burmistrz Proszowic Grzegorz Cichy, historyk i emerytowany nauczyciel Henryk Pomykalski oraz radny Dzielnicy III Prądnik Czerwony, Mateusz Drożdż.

Krakowscy lotnicy spędzili w Klimontowie kilka dni od końca sierpnia do 3 września 1939 r. Jedno z tamtejszych pól obsianych koniczyną służyło im za pole wzlotów i lotnisko polowe na początku II wojny światowej. Stamtąd swoimi Karasiami, czyli maszynami bombowo-rozpoznawczymi typu PZL-23B Karaś, wykonali kilkanaście lotów bojowych wspierając Armię "Kraków". Trafili tam, gdy polskie dowództwo postanowiło przenieść samoloty z Krakowa, aby nieprzyjaciel nie mógł ich zlokalizować i zniszczyć. Przez kilka dni lotnicy 24. Eskadry Rozpoznawczej właśnie z Klimontowa prowadzili loty  rozpoznawcze i bojowe na terenie południowej Polski. Jeden z samolotów został w czasie akcji zestrzelony.

Aby upamiętnić lotników przygotowano też wystawę ze zbiorów Tomasza Kopańskiego, Adama Psicy, Jadwigi Liguzińskiej i innych osób, które udostępniły swoje zbiory.

Uroczyste odsłonięcie pomnika odbędzie się w najbliższą niedzielę, 29 sierpnia o godz. 11.30 przy budynku Ochotniczej Straży Pożarnej w Klimontowie. O godz. 12 odbędzie się polowa msza święta. Zaplanowano też występy uczniów ze Szkoły Podstawowej w Klimontowie, poczęstunek oraz piknik lotniczy.

foto: KGW w Klimontowie / zrzutka.pl

pomnik lotników Klimontów Proszowice
W najbliższą niedzielę obok remizy OSP w Klimontowie zostanie odsłonięty pomnika Lotników 24 Eskadry Rozpoznawczej Armii „Kraków”

Proszowice - najnowsze informacje