Ten telefon może uratować życie. Co zrobić, gdy widzisz osobę bezdomną na mrozie?

Nie wiesz, jak zareagować, gdy widzisz osobę bezdomną na przystanku, w bramie albo na klatce schodowej? W czasie mrozów nie ma czasu na wahanie – jeden telefon może uratować życie. Podpowiadamy krok po kroku, kiedy dzwonić na 112, a kiedy zgłosić sprawę do służb w Krakowie i poza nim.

Bezdomność w czasie mrozów. Jak i kiedy reagować?

Osoby w kryzysie bezdomności są w mieście widoczne: na Plantach, w parkach, na dworcach, w autobusach i tramwajach, przy galeriach handlowych. Zimą temat staje się pilny, bo szybka reakcja może oznaczać uratowanie czyjegoś życia. Problem nie dotyczy tylko Krakowa – osoby bezdomne są też w mniejszych gminach, często w pustostanach, altanach działkowych czy domkach letniskowych. Policja od początku zimy kontroluje miejsca, w których mogą przebywać osoby narażone na wychłodzenie, i proponuje im pomoc.

Pytania, które pojawiają się w głowie

Gdy widzimy osobę śpiącą lub siedzącą na mrozie, zwykle myślimy:

• Czy to już sytuacja, w której trzeba wezwać pomoc?
• Czy powinnyśmy podejść i zapytać, czy czegoś potrzebuje?
• Czy to bezpieczne?
• Co, jeśli ta osoba jest pod wpływem alkoholu?
• Co, jeśli brzydko pachnie, ma rany, wygląda na chorą?

To normalne wątpliwości. Da się je uporządkować i podjąć decyzję bez ryzykowania.

Krok po kroku: co rozważyć i jak zareagować

Krok 1. Zobacz, czy jest zagrożenie życia lub zdrowia

Dzwońmy od razu na 112, jeśli osoba:

• nie reaguje na głos lub dotyk (może być nieprzytomna),
• ma widoczne obrażenia, krwawi, ma rany wymagające pomocy,
• jest bardzo zziębnięta (silnie drży, bełkocze, jest splątana, zasypia i nie da się jej dobudzić),
• leży w miejscu niebezpiecznym (jezdnia, torowisko, okolice ruchu).

Tu nie ma sensu „zgadywać”. W mrozie liczą się minuty.

Krok 2. Jeśli nie wygląda to na stan nagły – zgłoś do służb

Gdy osoba jest przytomna, ale siedzi lub leży na mrozie i widać, że może potrzebować pomocy, najbezpieczniej jest to zgłosić. W Krakowie można zadzwonić na 986 – to infolinia Straży Miejskiej, która reaguje m.in. na zgłoszenia o osobach przebywających na przystankach, w parkach, na dworcach, ale też o osobach, które szukają schronienia w klatkach schodowych, piwnicach, bramach i innych miejscach w budynkach.

Równolegle można skontaktować się z Działem Pomocy Bezdomnym MOPS w Krakowie:

• telefon: 12 642 25 86
• e-mail: db@mops.krakow.pl

Jeśli chcemy dotrzeć bezpośrednio do streetworkerów (osób, które pomagają osobom bezdomnym profesjonalnie), Kraków podaje numery według rejonów:

• 607 806 813 – Krowodrza
• 781 977 203 – Podgórze
• 780 579 594 – Śródmieście
• 781 977 201 – Nowa Huta

Krok 3. Jeśli chcesz podejść – zrób to bezpiecznie

Możemy zapytać spokojnie z dystansu: „Czy potrzebuje Pan/Pani pomocy?”.
Warto pamiętać o kilku zasadach:

• zachowajmy odstęp, nie pochylajmy się nad osobą,
• nie dotykajmy bez potrzeby,
• jeśli osoba jest pobudzona albo agresywna – wycofajmy się i dzwońmy po pomoc,
• jeśli chcemy coś zostawić (np. ciepły napój, rękawiczki), zróbmy to tak, by nie prowokować spięcia.

Krok 4. Alkohol i wygląd nie mogą być powodem, żeby nie reagować

Część osób może być nietrzeźwa, chora, mieć rany, nieprzyjemny zapach. To często wynika z braku dostępu do łazienki, czystych ubrań i leczenia. Zimą kluczowe jest jedno: czy ta osoba jest bezpieczna i czy nie grozi jej wychłodzenie. Oceny zostawmy na boku – liczy się reakcja.

Krok 5. Poza Krakowem zasada jest prosta

Kraków przygotował informator i konkretne kontakty, ale inne gminy też mają swoje instrukcje i numery, bo osoby w kryzysie bezdomności są wszędzie.
Jeśli jesteśmy poza Krakowem:

• w stanie nagłym zawsze 112,
• w sytuacji „nie na już” – zgłaszamy do lokalnego OPS/MOPS, straży miejskiej (jeśli jest) albo policji. Najczęściej gminy publikują te informacje na swoich stronach i w komunikatach na zimę.

Na koniec najważniejsze: lepiej zgłosić i dać służbom sprawdzić sytuację, niż przejść obok i liczyć, że „ktoś inny zareaguje”.

fot. Pixabay