W Mampikony na Madagaskarze otwierto dziś Szpital Polski — placówkę, która ma działać przez całą dobę i dać dostęp do leczenia mieszkańcom regionu, gdzie dla wielu osób lekarz był dotąd luksusem. W tę historię mocno wpisana jest dr n. med. Lidia Stopyra, krakowska lekarka ze Szpitala Żeromskiego, która od lat jeździ na misje medyczne do Afryki.
W skrócie:
- W Mampikony na Madagaskarze powstał Szpital Polski sfinansowany przez Polską Fundację dla Afryki.
- Opiekę merytoryczną nad placówką sprawuje dr n. med. Lidia Stopyra, ordynator oddziału w krakowskim Szpitalu Żeromskiego.
- Krakowska lekarka od lat jeździ na misje medyczne do Afryki, w tym kilkukrotnie na Madagaskar.
- Nowy szpital ma pomóc tam, gdzie do lekarza idzie się pieszo wiele kilometrów, a podstawowa diagnostyka bywa niedostępna.
Krakowska lekarka i szpital na drugim końcu świata
W Mampikony, na północy Madagaskaru, powstał Szpital Polski. Polska Fundacja dla Afryki informuje, że placówka ma działać 24 godziny na dobę, siedem dni w tygodniu, a najubożsi pacjenci będą leczeni bezpłatnie. W pierwszym etapie otwierane są m.in. SOR, ginekologia i położnictwo, przychodnia ogólna, oddział wewnętrzny, pediatria, laboratorium oraz okulistyka. Kolejnym krokiem ma być uruchomienie radiologii i bloku operacyjnego.
Dla mieszkańców regionu to zmiana trudna do przecenienia. Fundacja podkreśla, że w odległych wsiach na północy Madagaskaru do najbliższej placówki medycznej bywa ponad 20 km — pieszo. Problemem jest też brak specjalistów, sprzętu i pieniędzy na leczenie. Jeśli najbliższe USG czy RTG znajduje się 200 km dalej, dla wielu pacjentów oznacza to w praktyce brak dostępu do diagnostyki.
W tę historię od lat zaangażowana jest dr n. med. Lidia Stopyra, ordynator Oddziału Chorób Infekcyjnych i Pediatrii Szpitala Specjalistycznego im. Stefana Żeromskiego w Krakowie. Polska Fundacja dla Afryki podaje, że to ona sprawuje opiekę merytoryczną nad szpitalem w Mampikony. Fundacja opisuje ją również jako szefową siedmiu misji medycznych, zaangażowaną w zbiórki, konsultacje i szkolenia.
O emocjach towarzyszących otwarciu napisała sama dr Lidia Stopyra. „Szpital otwarty. Radość, jaką rzadko widujemy” — przekazała w mediach społecznościowych.
„Niektóre dzieci były po raz pierwszy badane przez lekarza”
Dr Stopyra od kilku lat jeździ na misje medyczne do Afryki. W rozmowie z „Gościem Krakowskim” mówiła, że była już m.in. w Tanzanii i kilkukrotnie na Madagaskarze, a w grudniu 2024 r. po raz ósmy wyjechała do Afryki. Podkreślała, że celem takich wyjazdów nie jest jednorazowa pomoc, ale współpraca z miejscowym personelem, szkolenia, konsultacje i zostawianie sprzętu, który może być wykorzystywany na miejscu.
Skalę potrzeb dobrze pokazują relacje z wcześniejszych misji. Polska Fundacja dla Afryki informowała, że podczas jednej z nich zespół pod nadzorem dr Stopyry przyjął ponad 3000 pacjentów w różnych regionach Madagaskaru. Dzięki wsparciu darczyńców przekazano także niemal tysiąc par okularów. Fundacja dziękowała wtedy m.in. Okręgowej Izbie Lekarskiej w Krakowie oraz Uniwersytetowi Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie.
To właśnie takie historie pokazują, dlaczego szpital w Mampikony jest tak ważny. W jednym z tekstów o budowie placówki przywołano wypowiedź dr Stopyry dotyczącą bilharcjozy — choroby pasożytniczej powszechnej w regionie. Lekarka opowiadała o chłopcu, który po leczeniu przestraszył się, że ma żółty mocz, bo wcześniej przez całe życie widział krew w moczu. „Niektóre dzieci były po raz pierwszy badane przez lekarza. Nie wiedziały, na czym polega badanie” — mówiła dr Stopyra.
Drugi taki szpital Polaków na Madagaskarze
Szpital w Mampikony to kolejna duża inwestycja Polskiej Fundacji dla Afryki na Madagaskarze. W rozmowie ze Stroną Zdrowia Katarzyna Urban z Fundacji mówiła, że placówka ma być drugim co do wielkości szpitalem na wyspie. Według tych informacji budynek ma dwa piętra, kilka oddziałów, 140 łóżek i 5700 mkw. powierzchni. To drugi szpital sfinansowany przez Fundację na Madagaskarze — po Szpitalu Polskim w Antsirabe.
Co istotne, zespół szpitala mają tworzyć Malgasze, czyli mieszkańcy Madagaskaru, wykształceni na miejscu. Placówka rozpoczęła też współpracę z uniwersytetem w Mahajandze, który ma kierować tam studentów na staże. Krakowski Szpital Żeromskiego informuje natomiast, że w zakresie chorób tropikalnych współpracuje z „Flamboyant Clinique” w Mampikony oraz University of Mahajanga.
Dla dr Lidii Stopyry to kolejny etap pracy, która zaczęła się nie od wielkiego szpitala, lecz od misji medycznych, walizek z lekami, sprzętem i okularami oraz leczenia pacjentów w miejscach, gdzie europejskie standardy ochrony zdrowia brzmią jak odległa obietnica. Kraków.pl pisał w 2025 r., że zespół pod jej kierownictwem przygotowywał kolejną misję medyczną na Madagaskar, zabierając leki, sprzęt medyczny i okulary korekcyjne dla osób, które nigdy nie miały dostępu do korekcji wzroku.
W Mampikony ta pomoc ma już nie być tylko czasową obecnością lekarzy z Polski. Ma zostać na miejscu — w murach szpitala, w pracy lokalnego personelu, w konsultacjach, szkoleniach i w leczeniu pacjentów, którzy wcześniej często nie mieli dokąd pójść.
Misje dr. Lidii Stopyry można wesprzeć:
Nr konta: 83 1240 4533 1111 0010 6130 1549
Polska Fundacja dla Afryki, ul. Krowoderska 24/3, 31-142 Kraków
Koniecznie z dopiskiem: Misja Medyczna Lidia Stopyra
Nowo otwarty Szpital Polski na Madagaskarze / Fb. Polska Fundacja dla Afryki
