27 września Krakowianie wybiorą nowego prezydenta miasta. Gdzie głosować? Jak sprawdzić, czy jesteśmy w spisie? Co zrobić, jeśli mieszkamy w Krakowie, ale nie jesteśmy tu zameldowani? Kiedy odbędzie się druga tura i gdzie szukać informacji o kandydatach? Zebraliśmy najważniejsze informacje, które warto znać przed wyborami.
W skrócie:
- I tura wyborów odbędzie się 27 września, lokale będą otwarte od godz. 7 do 21,
- jeśli żaden kandydat nie zdobędzie ponad połowy ważnie oddanych głosów, II tura odbędzie się 11 października,
- osoby ujęte w Centralnym Rejestrze Wyborców w Krakowie głosują w swoim stałym obwodzie – najczęściej tam, gdzie głosowały podczas poprzednich wyborów,
- brak meldunku w Krakowie nie oznacza, że nie można tu głosować – osoby stale mieszkające w mieście mogą zostać ujęte w krakowskim stałym obwodzie głosowania,
- swoje dane i adres komisji najlepiej sprawdzić wcześniej w Centralnym Rejestrze Wyborców.
Pierwsza tura 27 września. Druga może zdecydować o wszystkim
Przedterminowe wybory prezydenta Krakowa odbędą się w niedzielę 27 września 2026 roku. Lokale wyborcze będą otwarte od godz. 7 do 21.
Aby wygrać już w pierwszej turze, kandydat musi zdobyć więcej niż połowę ważnie oddanych głosów. Jeżeli nikomu się to nie uda, potrzebne będzie ponowne głosowanie. II turę zaplanowano na 11 października. Zmierzą się w niej dwaj kandydaci, którzy w pierwszej turze otrzymają najwięcej głosów.
I właśnie jej nie warto lekceważyć. Z punktu widzenia ostatecznego wyniku może być nawet ważniejsza od pierwszej. Wtedy na karcie zostają już tylko dwa nazwiska, a kandydat, który otrzyma więcej głosów, zostaje prezydentem Krakowa.
Gdzie będziemy głosować?
Dla większości mieszkańców nic się nie zmieni. Osoby ujęte w Centralnym Rejestrze Wyborców w Krakowie głosują w swoim stałym obwodzie głosowania.
Najczęściej będzie to ten sam lokal, do którego chodziliśmy podczas wcześniejszych wyborów – np. parlamentarnych, prezydenckich czy samorządowych.
Mimo wszystko warto wcześniej sprawdzić adres. Granice obwodów lub siedziby komisji mogą się zmieniać, dlatego nie zawsze można kierować się wyłącznie pamięcią z poprzedniego głosowania.
Najprościej sprawdzić swoje dane w Centralnym Rejestrze Wyborców. Można tam zobaczyć, czy mamy czynne prawo wyborcze, do jakiego obwodu jesteśmy przypisani i gdzie znajduje się nasz lokal wyborczy. Dane można sprawdzić także przez mObywatel.
Nie masz meldunku w Krakowie? Możesz się dopisać
To ważne szczególnie w Krakowie, gdzie wiele osób mieszka od lat, ale nadal jest zameldowanych w rodzinnej miejscowości.
Brak meldunku w Krakowie nie oznacza, że nie można tu zagłosować. Jeśli faktycznie stale mieszkamy w mieście, możemy zostać ujęci w stałym obwodzie głosowania właściwym dla naszego krakowskiego adresu.
Potocznie można powiedzieć, że „dopisujemy się do spisu”, choć formalnie chodzi o ujęcie w stałym obwodzie głosowania w Centralnym Rejestrze Wyborców.
Nie jest to szczególnie skomplikowane. Wniosek można złożyć w Urzędzie Miasta Krakowa albo online. Trzeba jednak wykazać, że rzeczywiście stale mieszkamy pod wskazanym adresem. Mogą to potwierdzać np. imienne rachunki za media, dokument dotyczący mieszkania czy rozliczenie podatkowe z krakowskim adresem.
Jest też istotna różnica w porównaniu np. z wyborami do Sejmu czy na prezydenta RP. W tych wyborach nie można jednorazowo zmienić miejsca głosowania ani pobrać zaświadczenia i zagłosować w dowolnej komisji. Chcąc głosować na prezydenta Krakowa, trzeba być ujętym w stałym obwodzie głosowania na terenie miasta.
Wnioski papierowe przyjmowane są w trzech miejscach:
- dla dzielnic I–VII – al. Powstania Warszawskiego 10,
- dla dzielnic VIII–XIII – ul. Wielicka 28A,
- dla dzielnic XIV–XVIII – os. Zgody 2.
Warto zrobić to wcześniej. Jeśli złożymy wniosek tuż przed głosowaniem, może się okazać, że urząd nie zdąży go rozpatrzyć i 27 września nie znajdziemy się jeszcze w spisie wyborców w Krakowie. Urząd ma bowiem do 5 dni na sprawdzenie wniosku i dokumentów potwierdzających miejsce stałego zamieszkania.
Ułatwienia dla części wyborców
Nie każdy musi osobiście pojawić się 27 września w lokalu wyborczym. Przepisy przewidują ułatwienia m.in. dla części osób z niepełnosprawnościami oraz wyborców, którzy najpóźniej w dniu głosowania kończą 60 lat.
Do 14 września osoby uprawnione mogą zgłosić zamiar głosowania korespondencyjnego. Zgłoszenie składa się do właściwego komisarza wyborczego – można zrobić to pisemnie lub elektronicznie, a od 2026 roku wniosek online składa się przez e-Doręczenia. Trzeba podać m.in. swoje dane, PESEL oraz adres, na który ma zostać wysłany pakiet wyborczy. Samo głosowanie polega na tym, że wyborca otrzymuje pakiet wyborczy pocztą, do rąk własnych. Powinien on dotrzeć najpóźniej 6 dni przed wyborami, czyli do 21 września. W środku znajduje się m.in. karta do głosowania, koperty oraz instrukcja. Wyborca sam zaznacza swój wybór, a następnie przekazuje głos w sposób opisany w instrukcji.
Drugą możliwością jest głosowanie przez pełnomocnika. Do 18 września osoby uprawnione mogą złożyć wniosek o sporządzenie aktu pełnomocnictwa. W praktyce oznacza to, że w dniu wyborów pełnomocnik idzie do lokalu właściwego dla wyborcy i oddaje głos w jego imieniu.
Miasto zapewnia też osobom z niepełnosprawnościami i starszym, które mają trudności z poruszaniem się, bezpłatny transport do lokalu wyborczego i z powrotem na terenie Krakowa.
Kampania wyborcza zakończy się 25 września o północy. Od tego momentu zacznie obowiązywać cisza wyborcza.
Wybory w środku kadencji. Czy Krakowianie pójdą do urn?
To jedna z większych niewiadomych przed 27 września.
Krakowianie potrafią licznie uczestniczyć w dużych wyborach, ale znacznie trudniej zmobilizować mieszkańców do głosowania odbywającego się poza zwykłym kalendarzem wyborczym.
W wyborach samorządowych w 2024 roku frekwencja w pierwszej turze wyborów prezydenta Krakowa wyniosła 51,79 proc., a w drugiej 45,50 proc.
Jeszcze mocniej było to widać podczas wyborów uzupełniających do Senatu w marcu 2025 roku. Obejmowały wprawdzie tylko część miasta – dziesięć dzielnic – ale do urn poszło zaledwie 16,52 proc. uprawnionych.
Wyjątkiem okazało się tegoroczne referendum. 24 maja w głosowaniu dotyczącym odwołania prezydenta frekwencja wyniosła 29,99 proc. Referendum było ważne i Aleksander Miszalski został odwołany przed końcem kadencji.
Przedterminowe wybory mogą trudniej przebić się do świadomości mieszkańców niż głosowanie odbywające się zgodnie z normalnym cyklem. Nie towarzyszy im ogólnopolska kampania, nie wybieramy równocześnie radnych czy parlamentarzystów, a sam termin łatwiej przeoczyć. O ich terminie powinno poinformować samo miasto. Robia to też w ramach kampanii sami kandydaci.
Kto kandyduje? Gdzie sprawdzić oficjalne informacje?
Termin zgłaszania kandydatów już minął, ale Miejska Komisja Wyborcza nadal weryfikuje podpisy i zgłoszenia. Dlatego na ostateczną listę kandydatów trzeba jeszcze poczekać.
Po zakończeniu weryfikacji zostanie ona opublikowana na stronie Miejskiej Komisji Wyborczej w BIP Krakowa oraz na głównej stronie miasta poświęconej przedterminowym wyborom.
Jest też główna strona miasta poświęcona przedterminowym wyborom. Zebrano tam informacje dla wyborców, kalendarz wyborczy, dane o komisjach i obwodach oraz kolejne komunikaty. Jest już również osobna sekcja „Kandydaci na prezydenta miasta”, choć pełna lista nie została jeszcze opublikowana. Oficjalna lista kandydatów pojawi się także w obwieszczeniach wyborczych w mieście.
18 tablic - po jednej na dzielnicę
Kraków przygotował 18 tablic na urzędowe obwieszczenia związane z przedtarminowymi wyborami – po jednej w każdej dzielnicy. Osobno ustawiono kolejne 18 tablic przeznaczonych na materiały komitetów wyborczych.
Tam rózniez mozna szukac informacji, kto rzeczywiście został zarejestrowany i czyje nazwisko znajdzie się na karcie do głosowania 27 września.
Tablice przeznaczone na materiały wyborcze są jednak niewielkie. Jeśli po zakończeniu weryfikacji okaże się, że kandydatów jest dziesięciu, a każdy komitet chciałby umieścić na tablicy swój plakat, przy równym podziale powierzchni na każdego przypadłoby mniej więcej miejsce na format A4.
Szczegółowych informacji o kandydatach i ich propozycjach dla Krakowa warto szukać na oficjalnych stronach internetowych kandydatów i komitetów, w ich mediach społecznościowych oraz w publikacjach medialnych.
Głos24 regularnie informuje o kandydatach, kampanii i najważniejszych wydarzeniach związanych z przedterminowymi wyborami. Wszystkie materiały znajdziecie w specjalnej zakładce „Wybory w Krakowie 2026” na stronie głównej portalu.
Na ostateczne zestawienie nazwisk jeszcze czekamy. Gdy Miejska Komisja Wyborcza zakończy procedurę i opublikuje oficjalną listę, będzie wiadomo, spośród kogo Krakowianie wybiorą 27 września nowego prezydenta miasta.
