Czy dojdzie do konfrontacji Miszalskiego z Hoffmanem? Okazją spór o Starowiślną

Aleksander Miszalski spotka się z Janem Hoffmanem? Okazją może być „Ławka Dialogu” w Dzielnicy I Stare Miasto, której przewodniczącym jest inicjator referendum. Atmosferę dodatkowo podgrzeje spór o ul. Starowiślną — i to tuż przed sesją rady miasta, podczas której radni zajmą się obywatelskim projektem uchwały sprzecznym z planowanymi przez ZDM zmianami.

Ławka Dialogu. W tle spór o Starowiślną

We wtorek, 17 marca, o godz. 18.00 w II Liceum Ogólnokształcącym im. Króla Jana III Sobieskiego przy ul. Sobieskiego 9 odbędzie się spotkanie prezydenta Krakowa Aleksandra Miszalskiego z mieszkańcami Dzielnicy I Stare Miasto. Wydarzenie organizowane jest w ramach cyklu „Ławka Dialogu”, który ma służyć bezpośrednim rozmowom o sprawach ważnych dla poszczególnych części miasta.

Tym razem trudno jednak mówić o zwykłym dzielnicowym spotkaniu. Wokół wydarzenia narasta bowiem polityczne i społeczne napięcie związane z planowaną przebudową ul. Starowiślnej. Do udziału w spotkaniu zachęca Jan Hoffman — inicjator referendum w sprawie odwołania prezydenta Krakowa i Rady Miasta Krakowa.

W swoim apelu przypomniał, że „kilka miesięcy temu jako Rada Dzielnicy I Stare Miasto bezskutecznie prosiliśmy Prezydenta o spotkanie z mieszkańcami na terenie Kazimierza w sprawie budzących ogromne emocje planów wprowadzenia jednokierunkowego ruchu na ul. Starowiślnej”. Jak zaznaczył, „dzięki inicjatywie mieszkańców temat wraca – i będzie ponownie głosowany przez Radę Miasta Krakowa już 18 marca”.

Hoffman zaapelował też do mieszkańców, by pojawili się na miejscu i zabrali głos. „Zachęcam mieszkańców do przyjścia i zabrania głosu” — napisał, dodając jednocześnie, że rozmowa powinna dotyczyć przede wszystkim spraw dzielnicowych. Zastrzegł przy tym, że „to nie jest spotkanie ogólnomiejskie ani debata referendalna”.

Referendum coraz bliżej mety

Zapowiedź spotkania z mieszkańcami pojawia się w szczególnym momencie. We środę Jan Hoffman wraz z przedstawicielami komitetu i wolontariuszami złożył w biurze Komisarza Wyborczego w Krakowie ponad 134 tys. podpisów pod wnioskiem o referendum. To wynik ponad dwukrotnie wyższy niż wymagane minimum, co sprawia, że głosowanie w sprawie odwołania prezydenta i rady miejskiej w Krakowie zbliża się do mety.

• Zobacz też:

Referendum w Krakowie: 134 tys. podpisów już u Komisarza Wyborczego

Blisko 134 tys. podpisów pod referendum w Krakowie. Podczas konferencji padły mocne słowa o celu akcji i prezydencie miasta.

Marzena GitlerGłos24

Polityczne napięcie wokół działań władz miasta rośnie. W tym kontekście wtorkowa „Ławka Dialogu” może stać się nie tylko forum rozmowy o problemach Starego Miasta, ale również ważnym testem dla prezydenta Krakowa. Zwłaszcza że jednym z tematów najmocniej rozpalających emocje jest właśnie przyszłość ul. Starowiślnej.

O co chodzi w sporze o Starowiślną

Przedmiotem sporu jest przygotowany przez Zarząd Dróg Miasta Krakowa projekt modernizacji ul. Starowiślnej — jednej z kluczowych ulic łączących południową część Krakowa z centrum. To ważny ciąg komunikacyjny, z którego korzysta kilka linii tramwajowych. Ulica jest wąska, zwykle zakorkowana, obecnie pozbawiona zieleni i dwukierunkowa.

Miasto zapowiada jednak, że inwestycja planowana na 2026 rok nie będzie jedynie remontem nawierzchni. Ma to być szeroko zakrojony projekt infrastrukturalny, obejmujący odcinek od ul. Dietla do mostu Powstańców Śląskich, a także przebudowę skrzyżowania ulic Podgórskiej, Halickiej i św. Wawrzyńca.

Najbardziej kontrowersyjnym elementem planu jest zmiana organizacji ruchu. Samochody miałyby poruszać się ul. Starowiślną tylko w jednym kierunku — w stronę Wisły. To właśnie ten pomysł wywołał najmocniejszy sprzeciw części mieszkańców i przedsiębiorców.

Miasto: więcej zieleni, bezpieczniej, wygodniej

Po stronie miasta argumentacja jest rozbudowana. Projekt zakłada przebudowę układu torowo-drogowego, wymianę szyn tramwajowych i modernizację sieci trakcyjnej. Zastosowanie nowych technologii ma pozwolić zrezygnować z kotew montowanych dotąd w zabytkowych elewacjach, co ma chronić historyczną tkankę miasta i poprawić estetykę przestrzeni publicznej.

Równolegle ma dojść do modernizacji infrastruktury technicznej — wodociągowej, kanalizacyjnej, energetycznej i teletechnicznej. W planach jest także poszerzenie chodników, budowa nowych ścieżek rowerowych, modernizacja przystanków tramwajowych i dostosowanie ich do potrzeb osób z ograniczoną mobilnością.

Jednym z filarów inwestycji ma być również zieleń. Miasto zapowiada nasadzenia drzew, krzewów i roślin ozdobnych, a także nowoczesne rozwiązania drogowe, które mają ograniczyć hałas i poprawić mikroklimat. W założeniu ul. Starowiślna ma stać się przestrzenią bardziej przyjazną mieszkańcom, pieszym, rowerzystom i pasażerom komunikacji miejskiej, a także atrakcyjniejszą wizualnie i funkcjonalnie. Projekt cieszy wszystkich, którym na sercu leży zieleń. W ostatnich latach nie brakuje obywatelskich projektów postulujących zwiększanie powierzchni biologicznie czynnej i sadzenie drzew jak "Posadźmy drzewa na Rynku Głównym" czy "Kraków zrywa z betonem" czy "Przywróćmy zieleń na placu św. Magdaleny".

Mieszkańcy i przedsiębiorcy: to może utrudnić codzienne życie

Choć część miejskich aktywistów ekologicznych pozytywnie ocenia fakt, że na Starowiślnej ma pojawić się zieleń, lokalni mieszkańcy i przedsiębiorcy patrzą na projekt z dużą rezerwą. Ich obawy dotyczą przede wszystkim likwidacji ruchu dwukierunkowego.

W połowie stycznia w Biuletynie Informacji Publicznej Krakowa pojawiła się obywatelska inicjatywa uchwałodawcza dotycząca ustalenia kierunków działania dla prezydenta miasta tak, by na Starowiślnej pozostawić ruch dwukierunkowy. Inicjatorzy wskazują, że planowana zmiana może oznaczać dłuższe dojazdy, trudniejszy dostęp do posesji i problemy z dostawami. Zwracają też uwagę na możliwe skutki ekonomiczne dla drobnych działalności.

Do podpisywania petycji zachęcała Natalia Witkowska-Cempel. „Nie dajmy się! Kiedy pod hasłem „nowej jakości” usiłuje się wyeliminować obecnych mieszkańców i użytkowników ul. Starowiślnej. W odpowiedzi na te plany powstała petycja, w której możemy się domagać realnych konsultacji i rozwiązań służących mieszkańcom, a nie ich wypychaniu z przestrzeni publicznej” — podkreślała.

Autorzy inicjatywy zwracają uwagę również na ryzyko „rozlania się” objazdów na inne ulice, nie tylko na Kazimierzu, ale również po stronie Grzegórzek. Wśród zagrożonych zwiększonym ruchem wymieniane są m.in. ulice Siedleckiego, Metalowców, Daszyńskiego i Grzegórzecka.

Spór także o konsultacje i unijne pieniądze

Jednym z mocnych argumentów miasta jest dofinansowanie unijne. Projekt „Przebudowa torowiska tramwajowego w ul. Starowiślnej wraz z infrastrukturą towarzyszącą” ma otrzymać wsparcie z Funduszy Europejskich w wysokości 82 650 406,50 zł, przy całkowitej wartości inwestycji wynoszącej 129 675 601,71 zł.

Przeciwnicy zmian odpowiadają jednak, że samo dofinansowanie nie powinno przesądzać o kształcie inwestycji, jeśli miałaby ona pogorszyć jakość życia mieszkańców. W debacie regularnie wraca też wątek konsultacji społecznych. Choć miasto podkreśla, że projekt był konsultowany zgodnie z wymaganiami, przeciwnicy przypominają, że odbywało się to w 2020 roku, w pandemicznych realiach i w dużej mierze online, przy niewielkim udziale mieszkańców.

Ich zdaniem obecna wersja projektu różni się od tej, która była przedmiotem wcześniejszych konsultacji, dlatego domagają się ponownej, realnej rozmowy o przyszłości ulicy.

Remont to nie tylko wizja zmian, ale i realne utrudnienia

Obawy dotyczą nie tylko docelowej organizacji ruchu, ale również samego przebiegu prac. ZDMK finalizuje obecnie dokumentację projektową, której ukończenie planowane jest na koniec 2025 roku. Już wcześniej uzyskano decyzję środowiskową, a po zakończeniu etapu projektowego inwestycja ma wejść w procedury administracyjne. W „Planie postępowań 2026” jako orientacyjny termin wszczęcia przetargu na realizację inwestycji wskazano IV kwartał 2026 roku.

Dla mieszkańców oznacza to perspektywę wielu miesięcy utrudnień. Jak mogą wyglądać takie prace, Kraków już widział podczas remontu ul. Krakowskiej, który przeciągnął się z planowanych 10 miesięcy do około półtora roku, m.in. z powodu badań archeologicznych.

Dodatkowo miasto przygotowuje się do poważnego remontu skrzyżowania przy Teatrze Bagatela, który także ma rozpocząć się w 2026 roku i potrwać do listopada 2027 roku. To oznacza, że ewentualna przebudowa Starowiślnej przypadłaby na czas szczególnie wrażliwy dla całego układu komunikacyjnego centrum Krakowa.

O skali możliwych problemów przypomniały już lutowe awaryjne prace na torowisku. Wstrzymanie ruchu tramwajowego na Starowiślnej i skierowanie linii przez ul. Krakowską spowodowało duże utrudnienia. Na odcinku od Korony do Dietla skumulowało się wówczas siedem linii tramwajowych (gdyby doszło tam do awarii pół miasta nie miałoby połączenia tramwajowego z centrum). W przypadku pełnej przebudowy podobna sytuacja mogłaby trwać nie kilka tygodni, lecz kilkanaście miesięcy.

Starowiślna jako test miejskiego dialogu

Wtorkowe spotkanie z mieszkańcami Starego Miasta odbędzie się więc w momencie, gdy spór o Starowiślną dawno przestał być wyłącznie techniczną dyskusją o organizacji ruchu. Dla jednych jest symbolem potrzebnej modernizacji śródmieścia, dla innych przykładem zmian projektowanych ponad głowami mieszkańców.

Dlatego „Ławka Dialogu” może okazać się czymś więcej niż kolejnym punktem w kalendarzu prezydenta. W sprawie Starowiślnej mieszkańcy chcą nie tylko wysłuchać argumentów władz miasta, ale przede wszystkim zadać pytanie, czy wciąż jest jeszcze przestrzeń do realnej rozmowy o kierunku zmian.

fot. Głos24