czwartek, 22 kwietnia 2021 15:34

Kraków. Jubileusz najsłynniejszego studenckiego klubu. "Kiedyś wjechała tu naga kobieta na koniu"

Autor Marzena Gitler
Kraków. Jubileusz najsłynniejszego studenckiego klubu. "Kiedyś wjechała tu naga kobieta na koniu"

Za kilka dni minie 61 rocznica otwarcia najsłynniejszego krakowskiego klubu studenckiego. Jak zaczęła się historia "Jaszczurów" i dlaczego nadal przyciąga rzesze spragnionych dobrej zabawy?

21 kwietnia br. miał się odbyć przełożony z ubiegłego roku jubileusz 60-lecia najsłynniejszego krakowskiego klubu studenckiego - Klubu pod Jaszczurami. Niestety, pandemia i tym razem pokrzyżowała szyki gospodarzom. Wielka jubileuszowa feta została przełożona na kolejny rok. O początkach klubu, jego wyjątkowym charyzmacie i współczesnym obliczu rozmawiamy z Januszem Madejem, kronikarzem Klubu Pod Jaszczurami i redaktorem strony "Klub Pod Jaszczurami - 60 lat - artyści, przyjaciele, pracownicy" oraz Katarzyną Brózdą, dyrektor ds. artystycznych i wydarzeń kulturalnych klubu.

Pod średniowiecznym sklepieniem debiutowali i rozkręcali imprezy najwięksi muzycy i didżeje lat 60, 70, 80. Czarno-białe fotografie przypominają, jak się bawił tu Wojciech Mann, śpiewali młodzi Wodecki i Zaucha, grali najsłynniejsi polscy jazzmani. Na scenie występowali Bronisław Cieślak i Ewa Demarczyk, teksty dla kabaretu tworzył Leszek Moczulski. W czasach PRL tu był wentyl do wolności i można było poczuć klimat Zachodu. Władza czuwała i odwiedzała klub, ale nie ingerowała zbytnio w to, jak funkcjonował ten krakowski Hayde Park i jak bawią się studenci. Tu poznawały się przyszłe małżeństwa a nawet... poczynały dzieci.

Historię i niepowtarzalny klimat tamtych lat przypomina Janusz Madej, którego nazywa się tu żywym "Instytutem Pamięci Jaszczurowej". Sam przez 10 lat był tu didżejem i człowiekiem orkiestrą - bo zajmował się wszystkim po trosze. Kiedy faktycznie został otwarty klub? Czy był to 23 czy 26 kwietnia 1960 roku? - Daty są faktycznie sprzeczne - mówi Janusz Madej. - Wikipedia podaje datę 26 kwietnia, ale jeden z dawnych dyrektorów mówi, że jednak było to 21. Nie wiemy więc dokładnie kiedy "Jaszczury" się urodziły, a jeden z naszych kolegów twierdzi nawet, że nazwa pojawiła się w latach 50-tych - dodaje.

Jaki był Klub pod Jaszczurami, gdy w Polsce nie wszystko było wolno? - Kluby studenckie w czasach PRL-u były enklawą wolności. Pozwalano nam na więcej, niż innym artystom. Tu można było powiedzieć to, czego w innych mediach nie przepuściła cenzura - mówi Janusz Madej. - Kwitła tu kultura studencka na najwyższym poziomie. Tutaj spotykali się wybitni twórcy, politycy, artyści, muzycy. Jaszczury były kultowym miejscem i mekką dla jazzmanów - wspomina.  

Historia klubu pełna jest anegdot o postaciach znanych z ekranów telewizyjnych czy prestiżowych scen, ale swoją cząstkę mają tu zwykli bywalcy, którzy tu obchodzą rocznice poznania się i ślubu. - Pracowałem tutaj od 1980-tego do 1990-tego roku - wspomina Janusz Madej. - Spędziłem tu 10 pięknych lat i to mi pozostało do dzisiaj.

Janusz Madej z wielką pasją zajmuje się upamiętnieniem historii klubu. Gromadzi oryginalne fotografie, dokumenty. Z okazji ubiegłorocznego jubileuszy powstała strona na Facebooku "Klub Pod Jaszczurami - 60 lat - artyści, przyjaciele, pracownicy", gdzie cyklicznie zamieszcza posty, przypominające wydarzenia i klimat zabaw w czasach komunizmu. - Sprzyja to relacjom towarzyskim, bo my starzy "jaszczurowcy"  staramy się utrzymywać kontakty. Spotykamy się tutaj czy na piwko, czy na kawę. Obiecuję, że za rok nasze zaplanowane huczne na pewno się odbędzie. Będzie 200 osób! - dodaje.

Problemy z obchodzeniem jubileuszu nie są niczym nowym. - Z dwuletnim poślizgiem odbył się jubileusz 25-lecia klubu. Wtedy w ramach performansu odtworzyliśmy na żywo "Szał" Podkowińskiego i na środek sali wjechała naga kobieta na koniu -  przypomina Madej.  - Bywały tu prawdziwe tłumy ludzi złaknionych czegoś innego i oczywiście nie zawsze można było wejść. Było to elitarne miejsce. Ludzie celebrowali tu kulturę - podkreśla.

- Klub pod Jaszczurami jest klubem studenckim. Tak było i nadal jest - mówi Katarzyna Brózda, która koordynuje odbywające się tu współcześnie wydarzenia. - Bardzo zależy nam, żeby trafiać do młodego pokolenia. Organizujemy mnóstwo wydarzeń z organizacjami studenckimi. To na przykład imprezy wydziałowe. Jest też teatr studencki "Teatr przypadków feralnych", który przygotowuje spektakle i premiery, na które wstąp jest bezpłatny.

Wielkim powodzeniem cieszy się karaoke w Klubie pod Jaszczurami. - Karaoke tematyczne cieszy się ogromna popularnością, zwłaszcza tzw. Disney- karaoke, gdzie studenci śpiewają piosenki z bajek ze swojej wczesnej młodości - mówi Katarzyna Brózda. - Dużo jest też koncertów studenckich, którzy na scenie występują ze swoimi małymi bandami, solo czy w duetach z gitarą. Staramy się ich wspierać, bo tutaj zaczynało swoją karierę mnóstwo artystów.

- Klub łączy teraźniejszość z z naszą przeszłością - dodaje Janusz Madejski, podkreślając że tzw. praszczury czują się tu bardzo dobrze, mimo upływu lat.- Mamy sentyment do tego miejsca, bo nawet nazwa jest historyczna. Jest świetną marką i cieszy nas to, że może to wszystko nadal działać, podtrzymywać tradycję i kontynuować fajną kulturalną działalność. To duża zasługa gospodarzy klubu, za co my starzy jaszczurowcy jesteśmy ogromnie wdzięczni - podkreśla.

Warto dodać, że od 2001 roku przy wszystkich wydarzeniach współpracuje z klubem Stowarzyszenie Kultury Akademickiej Instytut Sztuki, które prowadzi warsztaty, spotkania i konferencje dla studentów i ułatwia start młodym, utalentowanym artystom, którzy kontynuują tradycję debiutów na scenie Klubu.

Andrzejki '88 - Fot. Maciek Dyląg
5 rocznica powstania Jaszczurów, z 1965 roku. fot. Adam Urbanik
Bal architektów 1972. Fot. Maciek Dyląg
Juvenalia 1975. Fot. Jacek Wcisło
Juvenalia 1975, wybory Najmilszej Studentki Krakowa Fot. Jacek Wcisło
Kabaret PROTEKST Rok 1975. Fot. Jacek Wcisło
"Śpiewać Każdy Może" - kultowa impreza Jaszczurów, 1987. Fot. Maciek Dyląg
"Śpiewać Każdy Może" - kultowa impreza Jaszczurów, 1987. Fot. Maciek Dyląg
25 lecie Klubu. fot. Adam Urbanik
25 lecie Klubu. fot. Adam Urbanik
25 lecie Klubu. fot. Adam Urbanik
25 lecie Klubu. fot. Adam Urbanik
Srebrne gody Jaszczurów (1986)
Rozmowy na Rękawce

Rozmowy na Rękawce - najnowsze informacje